Announcements

Tıp Semineri, 18.03.2011, Prof. Dr. Elif DAĞLI

Author: KUSOM
Time: 15:30
Location: SCI Z 24

KOÇ ÜNİVERSİTESİ

TIP FAKÜLTESİ

 

TIP SEMİNERİ

18 Mart 2011 Cuma

******************************************************************

Konuşmacı         : Prof. Dr. Elif DAĞLI, Marmara Üniversitesi Tıp Fakültesi, Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı Başkanı

Başlık                 : Sigara, Çocuk ve Yasa

Saat                   : 15.30 (Kahve ve Kurabiye İkramı 15.15'te Servis Edilecektir.)

Yer                     : SCI Z 24

 

 Sigara, Çocuk ve Yasa


Tütün kullanımı günümüzün en önemli salgınıdır, 20. Yüzyılda 100 milyon kişiyi öldürmüş, 21. Yüzyılda içme oranları aynı devam ettiği takdirde 1 milyar kişinin ölümüne yol açacaktır. Tütün endüstrisi bilinçlenmiş ileri ülkelere artık ürünlerini satamamakta ve pazarları yoksul gelişmekte olan ülkelere kaydırmaktadır. Eğitim, beslenme için kaynak bulamayan bu ülkelerin insanları bağımlı oldukları ürünü satın almak zorunda kalmakta, bu yoksul ülkelerden elde ettiği gelirle sigara endüstrisi yılda 93 dünya ülkesinden daha fazla para kazanmaktadır. Endüstri hastalıklara yol açtığı ve öldürdüğü bilinen bu ürünü bilerek hala satmakta ve her yıl sigarayı bırakan ve ölen müşterilerinin yerine yenilerini bulup pazar devamlılığını sağlamak için özellikle kadınları ve gençleri hedef almaktadır.

Ülkemizde 20 milyon sigara içicisi bulunmakta ve yılda 100 bin kişi sigara nedeniyle hayatını kaybetmektedir. Sigara almak için 20 milyar dolar, hastalık zararlarını tedavi etmek için 30 milyar dolar harcamaktayız. Tütün ekimini durdurmak için Doğu ve Güneydoğu Anadolu bölgesindeki köylülerimize alan başına para öderken, hala sigara içtiğimiz için yılda 83 milyon kg tütünü dışarıdan alıyoruz.

Sigara aktif kullanıcısında her tür kanser, kalp-damar, akciğer hastalıklarına neden olmakta, pasif sigara dumanına maruz kalanlarda ise benzer hastalıklar görülmektedir. Çocuklarda sigara dumanı,  kulak enfeksiyonları, ani bebek ölümü, alt solunum yolu enfeksiyonları, astım alevlenmesi, akciğer işlev bozukluklarının nedeni olarak bulunurken, beyin tümörü, lenfoma, lösemi ile ilişikli saptanmaktadır (Şekil1).

Şekil 1: Aktif ve Pasif sigara dumanı maruziyetinin sağlık etkileri

DSÖ – MPOWER www.hasuder.org.tr

 

Sigara dumanı partiküller ve 4000 den fazla kimyasal içerir bu maddeler

• Karsinojen ve mitojenler (nitrozamin)

• Silia-toksik maddeler   (formaldehid, siyanür,aldehidler)     

•  İrritanlar (amonyak, karbon monoksit 

olarak sınıflanabilir.

Bu maddeler bronş epiteline direkt toksik etki, oksidatif hasar inflamatuar hücre infiltrasyonu ve epitel hücre permeabilitesi artışa yol açar.

Sigara dumanına maruz kalmak çocuklarda astım atağını , semptomları arttırır, solunum fonksiyon testlerini olumsuz etkiler. Astım kontrolunda başarısızlığın en başta gelen nedeni sigara dumanı maruziyetidir

2005 Eurobarometer çalışmasına göre Türk halkının % 80’i çevresel dumana maruz kalmakta ve % 50’si de çevresel dumanın zararlarının farkındadır..Yanında başkaları tarafından sigara içilmesi nedeniyle, sigara dumanına maruz kalma oranı % 54.51. (GYTS). Toplu bulunulan ortamlarda sigara dumanına maruz kalma oranı % 55.64. (UHY-ME Araştırması)

Tütün kullanımının azaltılması için dünya sağlık örgütü tarafından geliştirilmiş bir reçete vardır. MPOWER ismi verilen bu yöntemler grubu aşağıdaki öğeleri içermektedir.

Monitor                              tütün kullanımını ve koruyucu  uygulamaları izle

Protect                               toplumu tütün dumanından koru

Offer                                  sigarayı bırakmaya yardım et

Warn                                  tütünün zararları konusunda uyar

Enforce                              tütün reklam, tanıtım ve sponsorluğunu yasaklamayı destekle

Raise                                 tütün vergilerini artır

Ülkemiz dahil 168 üye ülkenin imzaladığı Dünya Sağlık Örgütü Tütün Kontrolu Çerçeve Sözleşmesi Madde 8 Tütün Dumanı maruziyetinden korunmak  başlığını içerir ve  aşağıdaki önerileri sunar:

•Tütün dumanından korunmak için % 100 sigarasız alan gereklidir.

•Sigara dumanının güvenli bir dozu yoktur.

•Tütün dumanı maruziyetini azaltan tedbirler bilimsel olarak geçersizdir, denenmemelidir.

•Havalandırma, filtre etmek, sigara içilen ve içilmeyen bölüm ayrımı için defalarca yararsız yöntemler olarak gösterilmiştir.

Sigara endüstrisi satışlarını ciddi olarak etkileyecek bu yasaya her ülkede tepki göstermiş ve; havalandırma ile ayrılmış sigara içilen alanlar istemiş, ortada görünmeyerek, ikram endüstrisinden yandaşlar edinmiş, hükümetleri işlerin iyi gitmediğine ikna etmeye çalışmış, iflaslar oluyormuş , vatandaş mutsuzmuş senaryoları yaymaya uğraşmış, bazı medya üyelerini yanına alıp yanlış haberler çıkarmış, danıştaya davalar açmıştır.

Ülkemizde de bu örneklerin hepsi yaşanmış, ancak kamu kurumlarının, sivil toplum ve bilim dünyasının kararlı tutumu sağlığın korunmasını sağlamıştır.

Kaynaklar

Gortmaker SL,   Am J Public Health 72:574-579, 1982.

Murray AD,   J Allergy Clin Immunol 77:575-581, 1986.

Evans D,   Am Rev Respir Dis 135:567-572, 1987.

Rahman I, McNee W.   Thorax 1996; 51:348–350   

Sunyer J, Anto JM, Kogevinas M, et al.   Thorax 1997; 52:235–238   

Roth MD, Arora A, Barsky SH, et al.  Am J Respir Crit Care Med 1998; 157:928-937   

Di Stefano A, Capelli A, Lusuardi M, et al.   Am J Respir Crit Care Med 1998; 158:1277–1285  

Fuhlbrigge AL, Adams RJ, Guilbert TW, et al. Am J Respir Crit Care Med 2002;166:1044-9.

Burr ML, Anderson HR, Austin JB, et al. Thorax 1999;54:27-32.

Morkjaroenpong V, Rand CS, Butz AM, et al. J Allergy Clin Immunol 2002;110:147-53.

Morkjaroenpong V, Rand CS, Butz AM, et al. J Allergy Clin Immunol 2002;110:147-53. 42.

Fish L, Wilson SR, Latini DM, Starr NJ.. Am J Public Health 1996;86:246-8.

1993 Sağlık Bakanlığı Araştırması,  

2004 Sağlık Bakanlığı Ulusal Hastalık Yükü Çalışması,       

2006 Aile Araştırma Kurumu ve TÜİK Aile Yapısı Araştırması

2008 Küresel Yetişkin Tütün Araştırması (SB, TÜİK, DSÖ, CDC)

MPOWER raporu www.hasuder.org.tr

Muggli M ,Lockhart NJ, Ebberts et al , “Legislative tolerance: Spain’s national public smoking law” Tobacco Control, 2009